DIALOG


Idź do treści

English version


W Rzymie 8 października 1987 r. w Papieskim Kolegium Polskim i 17 października w Kolegium Ukraińskim św. Jozafata ogłoszono deklaracje o pojednaniu między Polskami i Ukraińcami. 30. rocznica tych wydarzeń jest okazją do organizacji międzynarodowej konferencji naukowej.


Cele konferencji

I. Pierwszym celem konferencji ma być przedstawienie 30 lat wysiłków Kościoła katolickiego na rzecz dialogu i pojednania polsko-ukraińskiego.

Rocznicowy charakter konferencji nakazuje podsumować różne aspekty i praktyczne efekty dokumentów z 1987 roku oraz innych dokumentów i inicjatyw katolickich mających na celu dialog i pojednanie w ciągu następnych 30 lat. Celem konferencji musi być uporządkowanie, analiza i rozumienie dialogowego i pojednawczego wymiaru sąsiedztwa polsko-ukraińskiego. Można dokonać tego poprzez: zaprezentowanie podstawowych dokumentów i konkretnych działań poświęconych dialogowi oraz pojednaniu polsko-ukraińskiemu; wskazanie najważniejszych wydarzeń o charakterze masowym, takich jak: spotkania modlitewne, uroczyste celebracje sakramentu eucharystii w obrządku łacińskim i greckokatolickim, pielgrzymki do miejsc „znaczących” dla obu narodów o charakterze religijnym. Wymienione przykłady działań pojednawczych między oboma narodami tworzą wyraźny proces. Jest on ukierunkowany na przełamywanie negatywnych stereotypów, przezwyciężanie konfliktów w sferze symbolicznej poprzez odwoływanie się do chrześcijańskiej aksjologii.

Należy nakreślić społeczno-polityczne konsekwencje pojednania katolików obrządku łacińskiego i greckiego. Nie można nie zauważyć, że politycy i działacze społeczni obu narodów nie mogą obejść się bez religijnych inspiracji zawartych w pojednawczych dokumentach kościelnych powstałych w ciągu minionych 30 lat.

Innym tematem konferencji powinna być rola Jana Pawła II w pojednaniu polsko-ukraińskim. Należy jednak Jego rolę „wkomponować” w szerszy kontekst spraw trudnych dotyczących nie tylko tych dwóch narodów. Papież bowiem proponował „wszystkim” drogę pojednania i przebaczenia.

Warto również potrudzić się, by porównać religijny wymiar polsko-ukraińskich dążeń pojednawczych z podobnymi wysiłkami innych narodów: Niemców i Francuzów, Niemców i Polaków, Chorwatów i Serbów, Rumunów i Węgrów.

Należy również przyjrzeć się aksjologicznym podstawom dialogu rozpoczętego w 1987 roku. Proces działań pojednawczych między obu narodami był konstruowany w oparciu o wartości ewangeliczne. Dopiero potem następowało przełamywanie negatywnych stereotypów, przezwyciężanie konfliktów w sferze symbolicznej. Wszystko to razem dokonywało się poprzez odwoływanie się do chrześcijańskiej aksjologii.

Warto także poddać analizie zaangażowanie w działania na rzecz pojednania polsko-ukraińskiego hierarchów Kościoła rzymsko- i greckokatolickiego: kardynała Józefa Glempa, kardynała Myrosława Lubacziwśkoho, kardynała Lubomyra Huzara, abp. Józefa Michalika, abp. Swiatosława Szewczuka, abp. Stanisława Gądeckiego.

II. Spojrzenie w przeszłość

Drugim celem konferencji ma być spojrzenie wstecz. Wydaje się, że dokonujące się pojednanie polsko-ukraińskie było i jest możliwe dzięki procesom zbliżenia religijnego trwającym już znacznie wcześniej w łonie wspólnot katolickich: rzymskiej i greckiej. Niezależnie od trafności tej tezy samo zadanie zbadania relacji polsko-ukraińskich na płaszczyźnie stosunków religijnych w XX wieku i głębiej jest warte wysiłku.

III. Przyszłość religijnego wymiaru dialogu i pojednania polsko-ukraińskiego

Trzecim celem konferencji ma być spojrzenie w przyszłość dialogu. Namysł ten może dotyczyć pytań: kiedy nastąpi kres tworzenia tego typu dokumentów jak deklaracje z 1987 roku? Jeżeli przestaną one powstawać, czy będzie to znaczyło, że nastąpiło pełne pojednanie między obu narodami? Można zapytać, czy pojednanie polsko-ukraińskie będzie miało wpływ na dialog ekumeniczny między katolicyzmem a prawosławiem. Należy odnotować pierwsze oznaki takiego oddziaływania. Otóż Kościół prawosławny na Ukrainie, począwszy od 2006 roku, włączył się w proces zainicjowany w 1987 roku. Świadectwem tego są deklaracje pojednawcze ogłaszane przez biskupów prawosławnych na Ukrainie. Należy również zwrócić uwagę na podobieństwa między procesem pojednania polsko-ukraińskiego a pojednaniem polsko-niemieckim z lat wcześniejszych i zapoczątkowanym procesem pojednania polsko-rosyjskiego. Doskonale widać to we wspólnej deklaracji patriarchy Cyryla I i abp. Józefa Michalika ogłoszonej w Warszawie 17.08.2012 roku.

Uczestnicy konferencji

Referenci powinni reprezentować najważniejsze ośrodki naukowe, w których podejmowana jest refleksja nad dialogiem i pojednaniem polsko-ukraińskim. Ważną rolę muszą odgrywać osoby, które były świadkami wydarzeń z października 1987 roku. Nieodzowna wydaje się być obecność biskupów katolickich z Polski i Ukrainy.

STRONA GŁÓWNA | ZAPROSZENIE | RADA PROGRAMOWA | KOMITET ORGANIZACYJNY | IDEA KONFERENCJI | PROGRAM KONFERENCJI | MATERIAŁY KONFERENCYJNE | SEKCJE | WARUNKI UCZESTNICTWA | KONTAKT | Mapa witryny


Powrót do treści | Wróć do menu głównego