XVII Dni Interdyscyplinarne

„Między sacrum a profanum – święci w kulturze”

Termin: 7-9 listopada 2016 r.

Miejsce: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Wydział Teologii i Wydział Sztuki

 

 

 

Strona główna

 

Przesłanie konferencji

Rada programowa

Karta zgłoszenia

Kalendarium

Program konferencji

Kontakt

Komitet organizacyjny

 

 

Organizator

 

WT_logo_kolor.png

 

 

Partnerzy

 

 

WS_logo.png

 

 

Hosianum_logo.png

 

 

Elk_logo.png

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Przesłanie konferencji

·     Czym jest kultura? Co jest jej fundamentem? Jakie wartości niesie?

·     Czym jest sacrum? Czym jest profanum? Jak odróżnić sacrum od profanum?

·     Jakie miejsce w kulturze zajmują święci?

·     Czym różnią się i w czym są podobni święci różnych epok?

·     Kim jest patron Ojczyzny, miejsca, wspólnoty, osoby?

Człowiek żyje wśród wartości (J. Tischner). Jako osoba rozpoznaje dobro, prawdę, piękno i na tej podstawie dokonuje wyborów. Staje się wówczas autorem czegoś nowego – twórcą kultury. Aktywność ludzka odnoszona do świata wartości wyraża się w etosie ujawnianym przez czyn – w geście i słowie. Jej efektem jest twórczość artystyczna i literacka, a także działalność wychowawcza, naukowa, inżynieryjna, urbanizacyjna, ekologiczna. Dzieje kultury europejskiej, w tym polskiej, ujawniają ewangeliczne jej podstawy, wskazując na chrześcijańską tradycję zapisaną w dziedzictwie kulturowym regionalnym, narodowym, europejskim i światowym.

Święci są obecni w przestrzeni kościelnej jako patroni świątyń, ołtarzy, kaplic, a także zgromadzeń zakonnych, grup apostolskich i wiernych, a także narodów. W tradycji polskiej zachowane są liczne ślady świętych i błogosławionych, bohaterów i świadków dziejów naszej Ojczyzny – zwracał na to uwagę Prymas Tysiąclecia kard. Stefan Wyszyński oraz papież św. Jan Paweł II. Podtrzymywanie tej pamięci historycznej jest istotne z punktu widzenia zachowania oraz umacniania tożsamości narodowej aktualnego, zwłaszcza młodego, pokolenia Polaków w kraju i za granicą.

Wizerunki świętych przypominają o Bogu i sensie życia ludzkiego, który wypełnia się w dawaniu świadectwa ewangelii. Wzywa się wstawiennictwa świętych u Boga przez uczestnictwo w nabożeństwach, pielgrzymowanie do sanktuariów oraz powtarzanie różnych modlitw – koronek, aktów zawierzenia, nowenn, litanii. Święci zdobywają sympatię ludzi wierzących i tych, którym wiara w Boga przychodzi z trudem. Zachwycają swoją oryginalnością, bohaterstwem, wytrwałością i duchową siłą. Zdumiewają też zwyczajnością i podobieństwem do ludzi aktualnie żyjących – stają się wtedy bliscy człowiekowi przeżywającemu udręki codzienności, jako rozumiejący ludzkie problemy.

Tematyka hagiograficzna jest obszernie eksponowana w dziełach sztuki dawnej. Dlatego też istotnym dziś obszarem dyskusji specjalistycznej jest kwestia na ile konserwator może ingerować w oryginalną materię dzieła, aby nie przekroczyć granicy między sacrum a profanum. Czy przeniesienie dzieła sztuki z przestrzeni sakralnej – miejsca kultu danego świętego w przestrzeń muzealną jest profanum? Na czym polega przedstawienie świętych w sztuce współczesnej, kicz, współczesny język artystyczny w przedstawianiu świętości, realizm czy abstrakcja?

Symbolika odnosząca się do świętych jest też obecna w przestrzeni kultury świeckiej, np. w heraldyce miast i rodów. Święci patronują regionom geograficznym, miastom, narodom, grupom zawodowym, wiekowym, rodzinom i ich członkom. Z nimi wiążą się różne zwyczaje i obrzędy ludowe integrujące środowiska związane miejscem zamieszkania i pracą.

XVII Dni Interdyscyplinarne są organizowane na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie we współpracy Wydziału Teologii UWM i Wydziału Sztuki UWM z Wyższym Seminarium Duchownym Metropolii Warmińskiej „Hosianum”, Wyższym Seminarium Duchownym w Ełku oraz Muzeum Archidiecezji Warmińskiej. Organizatorzy wyrażają nadzieję owocnej dyskusji multidyscyplinarnej na temat obecności świętych w kulturze. Kwestie przedstawione do dyskusji koncentrują się na problematyce historycznej, artystycznej, literackiej, religioznawczej, kulturoznawczej, medioznawczej, wychowawczej i pedagogicznej, prawno-kanonicznej, filozoficznej, a także teologicznej.  Dlatego zapraszamy do udziału w konferencji osoby specjalizujące się w różnych dziedzinach, aby razem odpowiedzieć na pytanie o specyfikę obecności świętych w pamięci historycznej Kościoła, Warmii, Polski, innych regionów i narodów oraz w kulturze rozwijającej przestrzeń dla ludzkiego ducha między sferą sacrum a profanum. Zapraszamy do dyskusji interdyscyplinarnej badaczy zwłaszcza z obszaru

·     Nauk o sztuce

·     Historii sztuki

·     Historii powszechnej

·     Historii regionu

·     Muzykologii

·     Literaturoznawstwa

·     Kulturoznawstwa

·     Religioznawstwa

·     Medioznawstwa

·     Pedagogiki

·     Filozofii

·     Prawa

·     Teologii

 

Celem konferencji jest zapoznanie z osiągnięciami badań prowadzonych w ramach różnych dyscyplin. Uczestnicy konferencji reprezentujący różne środowiska naukowe będą mieli możliwość uzyskania wiedzy na temat obecności elementów sacrum w świeckiej oraz sakralnej przestrzeni kultury w perspektywie uniwersalnej i regionalnej. Zostaną także wprowadzeni w zagadnienie odkrywania granic między sacrum i profanum jako śladów aktywności twórczej, nabywając w ten sposób umiejętność odróżniania tych dwóch nurtów przenikających się we współczesnej kulturze. Ponadto spotkania naukowe reprezentantów różnych specjalności, dyscyplin i obszarów badawczych oraz dyskusje wprowadzą w kontekst zdobywania i doskonalenia kompetencji społecznych niezbędnych do prowadzenia prac badawczych wymagających współpracy gremiów utworzonych przez badaczy rekrutujących się z różnych dziedzin.

Interdyscyplinarność konferencji wskazuje na potrzebę refleksji nad interobszarowością badań naukowych, zwłaszcza między obszarem nauk humanistycznych i społecznych. Organizacja konferencji uwzględnia także potrzebę upowszechniania osiągnięć naukowych w środowiskach pozauniwersyteckich. Całość obrad wpisuje się w realizację celów kształcenia na wszystkich stopniach edukacji akademickiej, określających przygotowanie do udziału w szeroko pojętym kontekście badań interdyscyplinarnych w obszarze nauk humanistycznych.

 

 

 

Patronat honorowy

 

 

Arcybiskup Senior

Wojciech Ziemba

 

Arcybiskup Metropolita Warmiński

Józef Górzyński

 

Biskup Elbląski

Jacek Jezierski

 

Biskup Ełcki

Jerzy Mazur

 

Rektor

Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego

Ryszard Górecki

 

 

 

 

 

Admin: kontakt

Ostatnia aktualizacja: 2016-10-16