prof.dr hab. Łucja Fornal, mgr inż.
Anna Filipowicz
Zawartość białka jest jedną z najważniejszych cech jakościowych jęczmienia browarnego. Wyższa zawartość białka niż zalecana w standardach jakościowych powoduje wzrost czasu moczenia, nadmierną wodochłonność ziarna, niekorzystne kiełkowanie w czasie słodowania, straty słodu, nadmierną aktywność enzymatyczną, niską wydajność ekstraktu, nadmierną zawartość związków azotowych w brzeczce w czasie warzenia i powoduje zmętnienie piwa.
Zawartość białka jest cechą odmianową jęczmienia browarnego . Zależy nie tylko od odmiany ale również warunków uprawy.
1. Oznaczanie zawartości azotu/białka metodą Kjeldahla wg PN-75-/A-04018.
Do oznaczania zawartości azotu w jęczmieniu browarnym, zgodnie z zaleceniami Europejskiej Konwencji Browarniczej, stosuje się metodę Kjeldahla. Zasadą metody jest mineralizacja związków białkowych i oddestylowanie amoniaku powstałego z połączeń azotowych w białku. Do przeliczenia zawartości azotu na białko stosuje się przelicznik 6,25.
Wykonanie oznaczenia
Wykonanie oznaczenia składa się
z trzech etapów: mineralizacji, destylacji z parą wodną
i miareczkowania. Oznaczenie to najczęściej wykonuje się w
automatycznych aparatach różnych firm, co skraca czas
oznaczenia, błąd systematyczny jest taki sam, a
wykonanie nie jest skomplikowane.
2. Oznaczanie azotu/ białka techniką NIR, spektroskopia bliskiej podczerwieni
Zasada pomiaru techniką NIR polega na pomiarze światła odbitego, pochłoniętego, przepuszczonego lub rozproszonego. Najczęściej stosuje się spektrometry NIR refleksyjne lub transmisyjne, a techniki te noszą wspólną nazwę angielską NIRS. Do podstawowych parametrów pomiarowych należy dobór odpowiednich długości fal dla każdego badanego składnika. Główna absorpcja fal w zakresie NIR jest związana obecnością wiązań chemicznych: - OH, - NH i – CH. Oznacza to możliwość badania zawartości węglowodanów, białka i tłuszczu.
Do analizowania zawartości azotu/ białka niezbędne jest wykonanie kalibracji spektrometru przy zastosowaniu klasycznej metody Kjeldahla.
Mimo wielu zalet metody: szybka,
nieinwazyjna, nie wymaga przygotowania próbki, ekonomiczna, ułatwia
szybką kontrolę jakości, to nie jest zalecana w ocenie jakości
jęczmienia browarnego
w obrocie międzynarodowym. Komitet Analityczny Europejskiej
Konwencji Browarnej na podstawie badań porównawczych w wielu
laboratoriach nie zaleca stosowania metody NIRS do oznaczania
zawartości azotu/ białka w jęczmieniu browarnym w obrocie
handlowym.
W Polsce nie ma żadnych podstaw prawnych do stosowania metod NIRS w rutynowej ocenie jakości ziarna oraz rozliczeń finansowych w obrocie. Nie ma również przepisów regulujących legislację aparatów oraz zasad kontroli prawidłowości ich wskazań, ale równocześnie brak przepisów zabraniających jej stosowania.
|
Podstawy hodowli jęczmienia |
Strony WWW projektu
Eurequa zostały przygotowane przez Annę Bieńkowską i
Roberta d'Aystetten