Wróciły „Naukowe środy na UWM”. W roli głównej: sen

Choć osobom aktywnym i pełnym chęci do działania sen czasem wydaje się zwykłą stratą czasu, jest on w rzeczywistości jedną z najlepszych inwestycji w nasze zdrowie psychiczne i fizyczne.  

– Śpimy po to, by móc normalnie żyć – tłumaczył dr Piotr Markiewicz, psycholog na co dzień związanym z Katedrą Logopedii na Wydziale Humanistycznym oraz z Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym w Olsztynie. I przypomniał, że kiedy nasz mózg nie odpoczywa, może płatać nam rozmaite figle. – Różne analizy pokazują, że człowiek z deprywacją snu przypomina nastolatka – ma silnie pobudzone układy limbiczne, czyli związane z przetwarzaniem emocjonalnym, natomiast dość osłabione procesy kontrolne. Śpimy więc, by mieć większą kontrolę nad umysłem w czasie czuwania.

Dr Piotr Markiewicz przypominał, że sen jest jedną z kluczowych potrzeb naszego organizmu. Jej odpowiednia realizacja może mieć ogromne znaczenie dla tego, jak będzie wyglądało nasze codzienne funkcjonowanie.

– Kiedy śpimy, ograniczamy ekspozycję na światło nocne i do pewnego stopnia możemy wykluczyć mechanizm albo ryzyko wystąpienia zaburzeń psychicznych – zaznaczył.

Psycholog przypomniał też, że sen pozwala nie tylko wyczyścić organizm z produktów metabolizmu, które pojawiły się w czasie czuwania, ale też skonsolidować dane.

– Konsolidacja oznacza, że nasze mózgi muszą porównać to, co czego się nauczyły, z tym, co już znały, wyrzucić niepotrzebne asocjacje czy skojarzenia, utrwalić silne ścieżki statystyczne i tak dalej – wyjaśniał dr Piotr Markiewicz.

W czasie swojego wystąpienia naukowiec omówił fazy snu i opowiedział o tym, co zdarza nam się w czasie ich trwania robić. W mediach nie brakuje przecież historii osób, które śpiąc, spacerują, jedzą, mówią, a nawet… dopuszczają się przestępstw.

„Naukowe środy na UWM” odbywają się od kilku sezonów. Wykłady skierowane są do osób w każdym wieku, dlatego na widowni zasiadają nie tylko studenci i pracownicy uczelni, ale też młodzież ze szkół średnich i słuchacze uniwersytetów trzeciego wieku.

Trudno powiedzieć, która z tych grup była bardziej zmartwiona, gdy wykładowca przypominał, że im starsi jesteśmy, tym częściej mamy problem ze snem.

– Hasło „wyśpię się na starość” to mit – zaznaczył dr Markiewicz, nie pozostawiając złudzeń w tym zakresie.

Pożegnań z mitami było zresztą więcej, bo odpowiadając na pytania publiczności, psycholog wyraźnie podkreślał swoje przywiązanie do szkiełka i oka, przypominając o tym, że wiara w senniki i prorocze sny nie ma wiele wspólnego z tym, co nauka wie o procesach zachodzących w naszych mózgach. Zalecał także, by z pewnym dystansem podchodzić do informacji, które o śnie przekazują nowoczesne zegarki, monitorujące aktywność naszego organizmu, nie ignorując ich jednak wtedy, kiedy sugerują konieczność skontaktowania się z lekarzem.

Kolejne spotkanie z cyklu „Naukowe środy na UWM” odbędzie się 18 listopada. Dr hab. Beata Krzywosz-Rynkiewicz, prof. UWM, która zaproponuje nam naukowe spojrzenie na kwestię dorastania w dobie… scrollowania. Spotkanie z przedstawicielką Wydziału Nauk Społecznych będzie świetnym pretekstem, by zastanowić się, w jaki sposób korzystamy z mediów cyfrowych.

Daria Bruszewska-Przytuła