Intensywnie o mentoringu włączającym. UWM gościł partnerów z ChallengeEU

Erasmus BIPs (Blended Intensive Programmes), czyli Mieszane Kursy Intensywne to krótkie, międzynarodowe programy edukacyjne, łączące zajęcia online z kilku lub kilkunastodniową obecnością na partnerskiej, zagranicznej uczelni. Umożliwiają one kształcenie oparte na pracy zespołowej i innowacyjnych metodach nauczania.

Nie zapominając o nikim

Wydział Nauk Społecznych UWM był gospodarzem programu Erasmus+ BIP pt. „Inclusive Mentoring and Career Development for a Diverse Academia”. Do Kortowa przyjechało osiemnaścioro studentów z uczelni, które wraz z Uniwersytetem Warmińsko-Mazurskim oraz innymi europejskimi uniwersytetami współtworzą sojusz ChallengeEU. Byli to reprezentanci Universidade Europeia de Lisboa (UEL), Hochschule Offenburg (HSO, lider aliansu) oraz Latvia University of Life Sciences and Technologies (LBTU). W programie uczestniczyli również pracownicy naukowi: dr Hafizur Rahman z Mid Sweden University (MIUN), prof. Maria Rita Albergaria oraz dr Mafalda Leitão (obie z UEL).

– Tematem przewodnim tego programu BIP był mentoring włączający, więc wzięliśmy na warsztat ideę ODEI, przyświecającą sojuszowi ChallengeEU. Są to otwartość, różnorodność, równość oraz inkluzywność. Wokół tych wartości zbudowaliśmy program wydarzenia, który zawierał warsztaty, wykłady oraz wycieczkę do Niewidzialnego Domu w Toruniu, gdzie można doświadczyć, jak wygląda codzienność osób niewidomych – mówiła w rozmowie z „Wiadomościami Uniwersyteckimi” dr hab. Katarzyna Ćwirynkało, prof. UWM z Wydziału Nauk Społecznych, oficer ds. ODEI w sojuszu ChallengeEU.

Przypomnijmy, że w styczniu br. wystartował ChallengeEU Mentoring Programme, którego koordynatorem jest Uniwersytet Warmińsko-Mazurski. Program ten również jest osadzony w idei ODEI i mogą w nim brać udział wszyscy, którzy studiują na uczelniach zrzeszonych w aliansie. W rolę mentorów mogli wcielić się pracownicy oraz osoby spoza środowiska akademickiego (np. przedsiębiorcy). W gronie studentek i studentów jest jedenaście osób z UWM, a siedmiu mentorów pochodzi z Polski. 

To, na czym polega inkluzywny mentoring, wyjaśniła biorącym udział w programie BIP dr Monika Ryndzionek z Wydziału Nauk Społecznych, która w sojuszu ChallengeEU pracuje w zespole ds. ODEI.

– Podstawowym celem inkluzywnego mentoringu jest wspieranie osób, które z jakiegoś powodu mogą być zagrożone wykluczeniem, czują się pomijane lub borykają się z rozmaitymi trudnościami na uczelni. Chodzi o to, aby z szacunkiem odnosić się do różnorodności i pomóc takim osobom poruszać się w uniwersyteckiej społeczności – bez względu na to, jaką ktoś posiada charakterystyką społeczną, tożsamościową czy demograficzną – zaznaczyła dr Monika Ryndzionek.

Po oficjalnej inauguracji programu BIP, podczas której uczestników przywitał prof. dr hab. Paweł Wielgosz, pełnomocnik rektora ds. Uniwersytetu Europejskiego, dr Monika Ryndzionek poprowadziła warsztaty, mające na celu zapoznanie się i zintegrowanie. Uczestnicy mieli podzielić się z innymi jedną informacją, której nie znajdzie się w ich CV oraz taką, nad którą musi popracować. Ćwiczenie to rozluźniło atmosferę i stanowiło świetną wprawkę do współpracy, która czekała na uczestników przez kilka kolejnych dni.

Po warsztatach odbył się wykład dotyczący budowania kultury inkluzywności, praktyk służących przeciwdziałaniu dyskryminacji i funkcjonowania systemu wsparcia dla osób pracujących i studiujących na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim. Poprowadzili go prof. Katarzyna Ćwirynkało, pełniąca na uczelni funkcję specjalistki ds. równouprawnienia i mgr Mateusz Dampc, rzecznik ds. równości szans.

– Podczas spotkania przedstawiłem funkcjonujący na Uniwersytecie system wsparcia, którego celem jest budowanie bezpiecznego i przyjaznego środowiska akademickiego. Rozwinąłem także zagadnienie dyskryminacji, omawiając procedurę postępowania w przypadku formalnego zgłoszenia oraz przytaczając wybrane dane statystyczne od 2020 do 2026 roku. Szczególne zainteresowanie osób uczestniczących w spotkaniu wzbudziła problematyka dyskryminacji, jej możliwych przejawów w środowisku akademickim oraz sposobów skutecznego reagowania i rozwiązywania takich sytuacji. Spotkanie pokazało, jak ważne jest zwiększanie świadomości międzynarodowej społeczności akademickiej w obszarze równego traktowania, dialogu i wzajemnego szacunku – przekazał mgr Mateusz Dampc. 

Człowiek i jego sprawy w centrum uwagi

W trakcie pięciu dni spędzonych na Wydziale Nauk Społecznych studentki i studenci z Portugalii, Niemiec i Łotwy brali udział w zajęciach prowadzonych przede wszystkim przez pracowników Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego. Jednym z nich był dr Radosław Sierocki z Katedry Socjologii.

– Prowadziłem warsztaty na temat tożsamości pokoleniowej w świecie mediów oraz dotyczące umiejętności odczytywania różnych wizji przyszłości na przykładzie przemówień polityków. Oni proponują nam różne rzeczy, a my musimy potrafić krytycznie odczytywać ich intencje. Uczestnicy mieli za zadanie przeczytać fragmenty takich przemówień, ja zadałem im pytania i to sprowokowało dyskusję. Wszyscy mieli mnóstwo pomysłów i bardzo ciekawe przemyślenia – relacjonował dr Radosław Sierocki.

Poza tym z uczestnikami spotkali się jeszcze między innymi: dr Czesław Kiński z Katedry Języka Angielskiego, który poprowadził warsztaty pt. „Feed Back, Feed Forward: a quick guide to giving, getting, and using feedback”, dr Jacek Łagun, również z Katedry Języka Angielskiego, który zaproponował pracę w grupach na temat: „Let’s get emotional… in a mentoring space. Building an emotionally aware learning environment” oraz mgr Agata Przyborowska z Katedry Psychologii Klinicznej, Rozwoju i Edukacji, która poprowadziła warsztaty na temat prokrastynacji.

Równie interesujące i angażujące były zajęcia prowadzone przez gości z zagranicy. Prof. Maria Rita Albergaria poprowadziła seminarium dotyczące radzenia sobie w trudnych sytuacjach międzyludzkich, a zwłaszcza takich, które wymagają szybkiej oceny sytuacji i świadomej reakcji. Dr Mafalda Leitão zaproponowała interaktywne warsztaty dotyczące obserwowania i analizy sytuacji, w których jedna osoba udziela wsparcia drugiej. W podobnej formie dr Hafizur Rahman opowiadał o inkluzywnym mentoringu w multikulturowych i multidyscyplinarnych środowiskach.

Dzięki tym wszystkim zajęciom uczestnicy zdobyli praktyczne umiejętności w zakresie komunikacji mentoringowej, udzielania informacji zwrotnej i wyznaczania granic, poznali strategie budowania zaufania, bezpieczeństwa psychologicznego i wrażliwości międzykulturowej, a także mogli dokonać refleksji nad swoją zawodową tożsamością i potencjałem przywódczym w inkluzywnym środowisku akademickim.

Garść wiedzy i doświadczeń

Z uczestnikami programu BIP spotkaliśmy się w przerwie ostatnich zajęć przewidzianych w programie. Mogli więc oni podsumować Erasmus+ Blended Intensive Programme oraz podzielić się wrażeniami z pobytu w Kortowie.   

Angelo Valente z Universidade Europeia podkreślał, że udział w programie pokazał mu, jak lepiej rozumieć inne kultury.

– Myślę, że bardzo ważne jest to, aby rozmawiać o równości czy inkluzywności, bo żyjemy w coraz bardziej zglobalizowanym świecie, więc musimy nauczyć się szanować inne kultury, nie tracąc przy tym własnej tożsamości – mówił.

Z kolei Vishwajeet Kumbhar z Hochschule Offenburg przyznał, że był mile zaskoczony tym, jak mocno angażujące były zajęcia przewidziane w programie.

– Na miejscu okazało się, że zaplanowano dla nas wiele zajęć interaktywnych, a program nie koncentrował się wyłącznie na mentoringu, ale także na rozwoju osobistym. Największą radość czerpałem z zajęć, podczas których dołączyli do nas polscy studenci i wspólnie nad czymś pracowaliśmy – powiedział Vishwajeet, który na swojej uczelni wziął udział w konkursie mającym na celu wyłonienie ambasadorów sojuszu ChallengeEU.

A jeśli mowa o studentach, którzy pełnią rolę ambasadorów, to trzeba wspomnieć, że na Wydział Nauk Społecznych UWM przyjechała również Renāte Ruska, która reprezentuje alians z ramienia LBTU.

– Wspaniale było móc dowiedzieć się więcej o ODEI. Wykłady i warsztaty, w których uczestniczyliśmy zainspirowały mnie do tego, żeby wyzbyć się schematycznego myślenia. Bardzo pouczający był również wyjazd do Torunia, gdzie przez chwilę mogliśmy poczuć się jak osoby niewidome – to całkowicie zmienia perspektywę i pozwala lepiej zrozumieć, z czym na co dzień się one mierzą – mówiła Renāte.

Renāte przyznała również, że kompetencje nabyte podczas Blended Intensive Programme na UWM pozwolą jej być jeszcze lepszą ambasadorką sojuszu ChallengeEU.   

– Jesteśmy różnorodni i musimy to uszanować, do każdego podchodząc w indywidualny sposób. Cieszę się również z tego, że jako ambasadorka mogłam poznać osoby z innych uczelni sojuszu i przekonać się, jak różni i jednocześnie podobni jesteśmy. Sojusz ChallengeEU tworzą uczelnie oddalone od siebie nie tylko geograficznie, ale także kulturowo i to jest wspaniałe, że każdy z nas może wnieść coś od siebie i możemy stworzyć wspólnotę, która dzieli te same wartości – podkreślała Renāte.

Treści, z jakimi zapoznali się w Olsztynie studenci europejskich uczelni, będą szczególnie pomocne dla Margaridy Iriny Lopes i Sandro Lobo, studentów psychologii z Universidad Europeia.

– Uważam, że program był bardzo interesujący i przydatny dla mnie jako studentki psychologii i jestem pewna, że w przyszłości skorzystam z tej wiedzy – mówiła Margarida.

– Wykłady i warsztaty były bardzo ciekawe, ale ja chciałbym też podkreślić, że nie mniej istotne było to, że mogliśmy zintegrować się z osobami z innych uczelni oraz z naszej, bo na co dzień nie mamy takiej okazji – zauważył Sandro.

Oboje byli również pod wrażeniem Kortowa.  

– Wasz kampus jest wspaniały – bardzo duży i jest jezioro, nad które mieliśmy okazję się przespacerować i spędzić tam trochę czasu. Olsztyn również jest bardzo ładnym miastem – byliśmy w centrum i bardzo nam się podobało – mówiła Margarida.  

– Zatrzymałem się w akademiku, więc miałem okazję poznać trochę Kortowo i myślę, że jest to najciekawsze miasteczko akademickie, jakie widziałem do tej pory. Skorzystałem nawet z siłowni na świeżym powietrzu, znajdującej się obok – dodał Sandro.

Rozgrzewka online

Warto również wspomnieć, że zanim studenci i pracownicy z uczelni partnerskich przyjechali do Kortowa, wzięli udział w zajęciach online, które odbyły się 17 kwietnia na platformie Microsoft Teams.

Warsztaty z komunikacji w mentoringu poprowadziła dr Monika Cichmińska z Katedry Języka Angielskiego, która spotkała się z uczestnikami programu BIP także stacjonarnie, na WNS. 

– Zaplanowałam te warsztaty w taki sposób, żeby przyczyniły się do zwiększenia świadomości tego, jak ważne są słowa, które do siebie wypowiadamy. Pomimo formuły online uczestnicy ćwiczyli m.in. aktywne słuchanie czy formułowanie precyzyjnych komunikatów – takich, które nie są oceniające, tylko są faktami. Chodziło o to, żeby nauczyć się, jak być bardziej skutecznym „komunikatorem”. Mam nadzieję, że te zajęcia stanowiły fundament pod dalsze zgłębianie tych zagadnień – tłumaczyła dr Monika Cichmińska.

Warsztaty były obowiązkowe dla uczestników programu BIP, ale jednocześnie mógł wziąć w nich udział każdy członek społeczności Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego oraz uczelni zrzeszonych w aliansie ChallengeEU.

– Nie mam wątpliwości, że takie warsztaty były przydatne dla każdego, bo każdy z nas jest przecież użytkownikiem języka. W szkole nie uczono nas kompetencji miękkich z językoznawczą wrażliwością na słowa, a te są przydatne w relacjach koleżeńskich, zawodowych, na linii student-wykładowca czy mentor-mentorka – podkreślała dr Monika Cichmińska. 

Tego samego dnia odbył się również wykład dr. Hafizura Rahmana z Mid Sweden University (MIUN) pt. „Inclusive mentoring for interdisciplinary and international careeer development: Bridging academia and industry”.

Naukowiec podzielił się swoim doświadczeniem wynikającym z interdyscyplinarnego wykształcenia oraz doświadczenia zawodowego, obejmującego środowisko akademickie, przemysł, współpracę międzynarodową oraz aktywne zaangażowanie się w mentoring sojuszu ChallengeEU. Jego wykład dotyczył włączającego mentoringu, który pozwolił uczestnikom dostrzec jego zalety dla rozwoju kariery, także na poziomie międzynarodowym. Podczas tych zajęć – zgodnie z tytułem wykładu – połączyły się światy akademii i biznesu.

Marta Wiśniewska