Studenci UWM finalistami konkursu o dezinformacji

Głównymi celami konkursu, który zainteresował studentów i studentki z całej Polski, było m.in. zwiększenie świadomości uczestników w obszarze dezinformacji i fake newsów, wzmacnianie odporności na dezinformację oraz promowanie krytycznego odbioru informacji.

Mateusz Dunajski i Dominik Godlewski studiują na I roku informatyki. O konkursie dowiedzieli się przypadkiem, przeglądając strony na Facebooku, gdzie o inicjatywie informował Uniwersytet Warszawski.

 – Bardzo spodobała mi się idea tego konkursu, bo w ostatnim czasie bardzo często spotykałem się z fałszywymi informacjami, przede wszystkim na platformie X. Chciałem zobaczyć, jak będzie wyglądało od środka ich wyszukiwanie i korygowanie. Dostawaliśmy na początku co tydzień zestaw zadań, które musieliśmy rozwiązywać. Opierały się głównie na technikach OSINT (Open Source Intelligence), czyli analizie publicznie dostępnych informacji. Sprawdzaliśmy źródła, daty, dokumenty, konteksty  – opowiada Mateusz Dunajski. –  Musieliśmy wyszukiwać na przykład lokalizację miejsc, w których zostały zrobione zdjęcia. Poprawialiśmy informacje, wyszukiwaliśmy źródła bibliograficzne i artykuły pseudonaukowe.

W pierwszym etapie konkursu uczestnicy rozwiązywali zadania indywidualnie. W ostatnim, który odbył się w dniach 19-20 kwietnia 2026 r., stacjonarnie na Wydziale Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego, udział brało 86 uczestników z 18 miast i 33 uczelni.

–  W finale zostaliśmy dobrani w grupy reprezentantów różnych uczelni, którzy wspólnie rozwiązywali zadania. Jednym z nich było np. przygotowanie filmu, jak radzić sobie z pseudonauką w internecie.  Otrzymaliśmy też zestaw 60 pytań, które mieliśmy rozwiązać w ciągu 20 godzin  – wyjaśnia Mateusz Dunajski, którego zespół zajął w finale III miejsce. – To było fajne doświadczenie. Poznałem wielu świetnych ludzi, którzy studiują różne kierunki.

Student UWM uważa, że wyszukiwanie fake newsów i pokazywanie innym, że ktoś może nimi manipulować,  jest ciekawe, daje dużo frajdy, ale też satysfakcję.

– Jak trafiam na jakąś dyskusję w internecie, sprawdzam, czy coś jest prawdziwą informacją i jeśli nie, dodaję np. informacje kontekstowe, które często zmieniają sens tego, co czytamy  –  dodaje Mateusz.

Dominik Godlewski, podobnie jak Mateusz, stara się na co dzień weryfikować czytane i oglądane w sieci informacje. Jego zespół zdobył w finale II miejsce.

– Najtrudniejsze było zadanie jakościowe, w którym należało przedstawić projekt zespołowy służący do zwalczania dezinformacji. W moim zespole byli studenci z różnych uczelni z Polski, bo zespoły były dobierane losowo. Uważam, że zespół był bardzo dobrze zgrany i z uwagi na to, że wszyscy mieliśmy różne umiejętności i pochodziliśmy z różnych kierunków, dobrze się dopełnialiśmy – mówi Dominik Godlewski. Dodaje, że spodziewał się, ze uczestnikami będą głównie studenci informatyki i zaskoczyło go, gdy poznał reprezentantów przeróżnych kierunków studiów, np. biotechnologii czy prawa.

Za I i II miejsce w konkursie przyznana została nagroda finansowa (dla każdego członka zespołu) oraz możliwość odbycia stażu u wybranego partnera konkursu.

– Podczas zapisów na finał zaznaczaliśmy, do której placówki chcemy udać się na staż najbardziej, a do której najmniej. Ostateczny wybór należy do organizatorów. Ja wskazałem NASK, PKO BP i Polską Agencję Prasową – zdradza Dominik.

Konkurs powstał w ramach projektu Uniwersytetu Warszawskiego „Nauka Sprawdza” dotyczącego detekcji, weryfikacji i raportowania przekłamań w świecie nauki, finansowanego ze środków Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

red.